پگاه حوزه - دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم - الصفحة ١٣ - خبر و نظر - محسنی فرد فرزانه

خبر و نظر
محسنی فرد فرزانه

مكالمه بوش و اولمرت در باره حمله به سوريه
در كتاب خاطرات جرج بوش كه اخيرا با ترجمه محمد حسين اسماعيل‌زاده و ويراستارى حسين ياغچى توسط انتشارات هژبر منتشر شده به جزييات تازه اى درباره حمله رژيم صهيونيستى به تاسيسات اتمى‌سوريه در ٦ سپتامبر ٢٠٠٧ (١٣٨٦) اشاره شده و آمده است كه عكسبردارى هاى هوايى از خاك سوريه تصاوير ساختمانى كاملا مخفى و مشكوك در صحراى شرقى سوريه را نشان داده بود كه شبيه ساختار راكتور اتمى كره شمالى بوده و اسرائيل بدون منتظر شدن براى اخذ نظر امريكا به سوريه حمله كرده و دلخورى بوش را سبب شده است. بوش مى نويسد كه اولمرت از او مى خواهد كه آنجا را بمباران كند و او پاس خمى دهد: " متشكرم كه اين موضوع را مطرح كردى. به من كمى فرصت بده تا به گزارش هاى اطلاعاتى نگاه كنم و جواب را به تو خواهم داد." بوش ادامه مى دهد: " تيم امنيت ملى را براى يكسرى موضوعات فورى، دورِ هم جمع كردم... سيا و ارتش به اين نتيجه رسيدند ريسك زيادى دارد كه يك تيم را وارد و خارج خاك سوريه كنى، آن هم با تجهيزات كافى، تا يك مجموعه را منفجر كند... قبل از اينكه تصميم بگيرم، از مدير سيا، مايك هايدن خواستم يك ارزيابى اطلاعاتى انجام دهد. توضيح داد كه تحليل ها با اطمينان نشان از آن دارد كه اين مجموعه، مكان يك راكتور اتمى است. اما به علت اينكه نمى توانند مكان تجهيزاتى را كه براى تبديل پلوتونيوم به سلاح است، مشخص كنند، پس اطمينان كامل ندارند كه برنامه اتمى سوريه، يك برنامه نظامى است. با گزارش مايك، به تصميم قطعى‌رسيدم. "تا زمانى كه آژانس هاى اطلاعاتى من به روشنى نگفته اند كه اين، يك برنامه نظامى است، نمى توانستم به يك كشور مستقل حمله كنم." اين حرف را به اولمرت هم گفتم. به او گفتم تصميم گرفته ام، از راهى ديپلماتيك وارد شوم كه در آن، تهديد استفاده از زور هم باشد.
نخست وزير از شنيدن حرفام نااميد شد. گفت: "اين حرف بر كشورم تاثير روانى بسيار بدى مى گذارد." گفت كه برنامه سلاح اتمى سوريه براى اسرائيل، مسئله اى "حياتى" است و او نگران است كه ديپلماسى، عمل نكند و شكست بخورد. گفت: "من بايد با شما صادق و يكرنگ باشم. استراتژيتان اعصاب من را خورد مى كند." اين پايان مكالمه مان بود.

كتاب نويسنده اسرائيلى در ايران
گفته مى شود كتاب نويسنده‌اى اسرائيلى در كشور به چاپ رسيده و روى پيشخوان كتاب فروشى‌ها قرار گرفته است. به نوشته سايت فردا،كتابى كه در ايران منتشر شده است، به قلم يكى از نويسنده‌اى‌اسرائيلى به نام عاموس عوز يا عوززاده است كه متولد چهارم مه ١٩٣٩ در يك محله يهوديان بيت المقدس در فلسطين اشغالى بوده و تا كنون كتاب‌هاى متفاوتى را در مظلوم نشان دادن انديشه صهيونيسم بين المللى منتشر كرده است. هر چند اين نويسنده اسرائيلى از منتقدان سياست‌هاى دولت رژيم صهيونيستى محسوب مى‌شود. او از انتشار اين كتاب ابراز خرسندى كرده و بدون چشم داشت حقوق مولف گفته است: "انتشار اين كتاب در ايران كه نوعى سرقت است، باعث گسترش انديشه و ديالوگ بين انسان‌ها خواهد شد."

عاشقى شيطان
معذوريت يا عاشق‌بودن شيطان موضوع كتابى به نام "ابليس عاشق يا فاسق؟" نوشته مهدى كمپانى زارع است كه از سوى انتشارات نگاه معاصر منتشر شده است. اين كتاب با سيرى در ابليس شناسى قرآن و عارفان مسلمان سده هاى دوم تا هشتم به اين موضوع مى پردازد كه عده‌اى سجده نكردن شيطان به آدم را ناشى از فسق او نمى‌دانند، بلكه ناشى از عشق او به خداوند مى‌دانند. اين ديدگاه پيش از حلاج در اعراب جاهلى نيز مطرح بود، اما برخى عرفا نظير مولانا، سنايى، روزبهان بقلى و ... با اين ديدگاه مخالفند. با اين وجود در عرفان با دو جبهه مخالف نسبت به ابليس مواجهيم. در اين اثر به شيوه تاريخى ثابت شده است كه اين مسئله در طول زمان با فراز و فرودهايى مواجه بوده و گاهى محل نقد قرار گرفته است. بر اين اساس، كوشش شده است با نگاه قرآنى نشان داده شود اين ديدگاه نسبت به ابليس اشتباه است و او از سر تقصير و گناه از اين سجده سرباز زد، نه از سر عشقى كه به خداوند داشت. ترويج نگاه عاشق بودن ابليس، مى‌تواند تحت تاثير نگاه اشاعره باشد. در اين كتاب با رد اين ادعا، بيان شده است كه اين جريان از جمله نوادرى محسوب مى‌شود كه در تاريخ شكل گرفته و از سوى بزرگان و عرفاى ما مورد انتقاد قرار گرفته است. همچنان كه مولانا مى‌گويد؛ چنانچه او عاشق بود، به سخن معشوق خود دل مى‌سپرد. در حالى كه تنها خود را ديد و مستور خود شد.

زنان قرآنى
" زنان قرآنى از حوا تا مريم" كتاب تازه اعظم فرجامى از انتشارات دفتر پژوهش و نشر سهروردى تفسيرى است درباره زنان در ذيل آيات قصص قرآن و برخى از مبانى نظرى حقوق زن. اين پژوهش با استناد به منابع دست اول، به بررسى برخى از روايات تفسيرى موجود در ذيل آيات مربوط به زنان مى پردازد . مباحثى نظير "تعريف روايت تفسيرى"، "تعريف قصه قرآنى"، "حجيت خبر واحد در تفسير"، "جايگاه بررسى سند در روايات تفسيرى" و "ميزان اعتبار روايات تفسيرى" و بررسى اسناد ٥٧ روايت تفسيرى در ذيل آيات مربوط به يازده نفر از زنان قرآنى از محتويات اين كتاب است.

سنت ذريعه نگارى
انتشار كتاب دو جلدى "تكمله الذريعه الى تصانيف الشيعه" نوشته سيد محمد على روضاتى از سوى انتشارات كتابخانه مجلس،بهانه اى شده تا حجت الاسلام رسول جعفريان، رييس كتابخانه مذكور در يادداشتى بر كتاب بنويسد: "سنتى كه شيخ آقابزرگ در تدوين "ذريعه" از آن پيروى كرد، هزار سال پيش در دل تمدن اسلامى به دست ابن نديم، اين فهرست نويس شيعى آغاز شد. در ميان شيعيان امامى، نجاشى، شيخ طوسى، ابن شهرآشوب و منتجب الدين اين سنت را ادامه دادند. به روزگار صفوى، ميرزا عبدالله افندى از شاگردان علامه مجلسى، با جديت هرچه تمامتر و زحمات طاقت فرسا و دقتى شايان تقدير آن را دنبال كرد. پس از آن، سنت ياد شده، در نجف و اصفهان امتداد يافت. مرحوم نورى در نجف و كسانى از خاندان صدر در اين امر وارد شدند، اما شيخ آقابزرگ رحمة الله عليه كه در دامان آن مكتب تربيت يافت، تحفه ديگرى بود كه تمام زندگيش را بر سر اين كار گذاشت. اين سنت در اصفهان توسط صاحب روضات اعلى الله مقامه دنبال شد و پس از آن، استاد بزرگ ما حضرت آيت الله حاج سيد محمد على روضاتى زيد عزه العالى كه بيش از ربع قرن است كه خدمتشان ارادت قلبى دارم، اين سنت را ادامه دادند. استاد ارجمند، ادامه دهنده همان سنت در حوزه هاى مختلف شرح حال نويسى و كتابشناسى بوده و هستند. به همين دليل طى بيش از شش دهه و از زمانى كه آيت الله شيخ آقابزرگ طهرانى چاپ نخستين مجلدات ذريعه را آغاز كردند، حاشيه نويسى به اين كتاب را در دستور كار خويش قرار دادند. كتاب "تكمله الذريعه الى تصانيف الشيعه" حاوى عناوين تازه يا توضيحات تكميلى و يا تصحيح برخى از مسائلى است كه در مجلدات مختلف ذريعه بوده است.

توليد علوم انسانى با روش اجتهادى
معتقد است كه روش اجتهادى، تنها به استخراج موضوعات و مفاهيم از كتاب و سنت اختصاص ندارد، بلكه با استفاده از آن، مى‌توان مدلى از علوم انسانى اسلامى را ارايه كرد. نويسنده كتاب "پارادايم اجتهادى‌دانش دينى " سعى كرده پارادايمى را تعريف كند كه با روش اجتهادى مى‌تواند علوم انسانى را از متون دينى استخراج كند.. در اين مدل جايگاه روش تجربى نيز مشخص و تلاش شده كه قوانين ديگر مدل‌ها درباره علم دينى اصلاح شود. حجت‌الاسلام سيدحميدرضا حسنى نويسنده اين كتاب معتقد است كه هدف از روش اجتهادى تنها استفاده از كتاب و سنت نيست. همچنين اجتهاد، روش تجربى را نفى‌نمى كند و اين دو روش را مى‌توان در كنار هم استفاده كرد. افرادى كه روش اجتهادى را رد مى‌كنند، بر اين باورند كه اين روش تنها به كتاب و سنت اختصاص دارد، در حالى كه مى‌توان روش استخراج موضوع از كتاب و سنت را براى توليد علوم انسانى و تركيب با روش تجربى به كار برد.

نمايشگاه كتاب شناور در سواحل فيليپين
كشتى "لوگوس هوپ" بزرگترين نمايشگاه كتاب شناور جهان ژانويه ٢٠١٢ به بندرگاه سبو در فيليپين مى‌رسد. سازمان بين‌المللى "گ.ب.آ" در آلمان كه با شعار "كتاب خوب براى همه" مديريت اين كشتى را برعهده دارد، جامعه‌اى كوچك متشكل از ملت‌ها و فرهنگ‌هاى مختلف را گرد هم آورده تا به تمام دوستداران كتاب در سرتاسر دنيا خدمت كند. اين نمايشگاه شناور، ،كه سفرهاى آن از سال ١٩٧٠ آغاز شد، كتاب‌هاى بسيارى را با موضوعات مختلف ورزشى، آشپزى، هنرى، فلسفى، مذهبى، تكنولوژى، مديريت و كودكان در خود جاى داده است. كشتى "لوگوس هوپ" در طول سفرش ميزبان هزاران بازديدكننده از ١٦٠ كشور جهان بوده است.

ماه كتاب فيليپينى ها
نوامبر فرصتى براى ناشران فيليپينى است تا ميزان پيشرفت و حجم توسعه اين صنعت را در كشور بررسى و ارزيابى كنند و فعالان اين عرصه براى برداشتن گام هاى بعدى به منظور پيشرفت و توسعه نشر،با يكديگر به توافق برسند.

يكى از نقاط عطف ماه جشن توسعه كتاب،برگزارى سى امين جايزه كتاب ملى است كه هر سال در موزه ملى مانيل برپا مى شود و اين بار نيز نام بهترين كتاب هاى سال ٢٠١٠ فيليپين در قالب اين جشن در ١٢ نوامبر اعلام شد. جايزه ملى كتاب فيليپين بخش هاى مختلف داستانى،غيرداستانى، شعر، تاريخى، هنر، علوم اجتماعى، تفريحى و طراحى دارد و در هر بخش نيز چندين نفر برنده مى شوند. اين جايزه فرصتى بود تا مردم بتوانند با بهترين نويسندگان و طراحان كتاب كشور كه اثر خود را به چاپ رسانده اند،آشنا شوند. واقعه مهم ديگر اين ماه نيز دومين فستيوال ادبى بين المللى مانيل است كه كه از ١٦ تا ١٨ نوامبر به همت شوراى ملى توسعه كتاب در موزه آيالا در ماكاتى سيتى برگزار شد و نويسندگان پرجايزه خارجى و داخلى در سخنرانى،همايش و جلسات مختلف درباره ادبيات بحث و گفت و گو كردند.كار اين شورا به همين جا ختم نمى شود و در ٢٨ و ٢٩ نوامبر نيز با همكارى مجمع توسعه كتاب فيليپين در يك گردهمايى دوروزه، درباره آينده كتاب ها بحث و بررسى مى شود.

تقدير آلمانى ها از مبارز مصرى
"يوهانو استراسر" رييس انجمن قلم آلمان از "هاشم" به عنوان كسى كه سال‌هاى زيادى در كشور مصر در برابر سركوب آزادى عقيده مبارزه كرده است تقدير كرد. هاشم همراه با زنان و مردان بسيارى براى‌اين منظور مبارزه كرد كه پيروزى ملت ديگر بار غافلگيرانه از سوى دولت نظامى بى‌اثر نشود. محمد هاشم كه مالك و اداره كننده انتشارات مستقل "مريت" در قاهره است در تشكرنامه خود وعده داد كه در مقابل تمام كسانى كه به اسم مذهب، اخلاق و عرق ملى، به گسترش اختناق مى‌پردازند به پا مى‌خيزد. او همچنين در گفت وگويى با خبرگزارى آلمان اعلام كرد پروژه بزرگ او واقعيت بخشيدن به انقلاب با شعار تغيير، آزادى و عدالت اجتماعى است.

قذافى با ماسك كاليگولا
نمايشنامه "كاليگولا" اثر آلبر كامو، با تطبيق آن با چهره معمر قذافى، ديكتاتور مخلوع ليبى در چاپ جديد منتشر شد. اين كتاب با ترجمه دكتر "فاطمه نصر" توسط انتشارات "سطور الجديده" منتشر شده و بر روى آن تحت عنوان "كاليگولا" آمده است: "به طاغوت قذافى". نمايشنامه كاليگولا در حقيقت نگاهى به شخصيت پادشاهى به همين نام در امپراطورى رم باستان است. كاليگولا به وحشيگرى، جنون و ساديسم در تاريخ مشهور است. وى از سال ٣٧ تا ٤١ ميلادى امپراطور رم باستان بود. كامو در نمايشنامه خود تلاش مى‌كند او را به عنوان ديوانه‌اى به تصوير بكشد كه ديگر خصوصيات انسانى ندارد و از همه مرزها گذشته است. در نمايشنامه آلبر كامو، كاليگولا قدرت خود را الهى مى‌داند و تلاش دارد كه خودش بر قدرت خودش چيره شود. همواره به دنبال اهداف غيرممكن است، خود را مالك آسمان‌ها و زمين مى‌داند و گمان مى‌كند، گذشته، حال و آينده همگى از آن او هستند. كاليگولا يكى از مشهورترين نمايشنامه‌هاى آلبر كامو محسوب مى‌شود.

"دار الساقى" بهترين ناشر ٢٠١١ شارجه
انتشارات لبنانى "دار الساقى" مقام بهترين ناشر عربى جايزه شارجه را براى سال ٢٠١١ از آن خود كرد. اين جايزه هر ساله با آغاز به كار اين نمايشگاه به بهترين ناشر عربى اختصاص مى‌يابد. انتشارات دار الساقى در سال ١٩٧٩ در لندن تاسيس شد اما در سال ١٩٩٠ فعاليت خود را از بريتانيا به بيروت، پايتخت لبنان منتقل كرد. اخيراً كتاب داستانى "زير آسمان‌هاى كپنهاگ"، اثر خانم "حورا النداوى"، نويسنده عراقى - دانماركى كه توسط انتشارات دار الساقى منتشر شده است، توانست به جمع نامزدهاى رمان پنجمين جايزه بوكر عربى راه يابد.